bô lão

Định nghĩa

Danh từ:
- Người già đáng kính, có uy tín trong làng xã, thường là các cụ cao tuổi: "bô lão" dùng để chỉ những bậc cao niên, thường là nam giới, được cộng đồng kính trọng vì tuổi tác, kinh nghiệm sống và đức độ.
- Tầng lớp những người già có vai vế, tiếng nói trong xã hội phong kiến xưa: Trong lịch sử, "bô lão" còn là một danh xưng chỉ nhóm người đại diện cho dân chúng, có quyền tham vấn cho nhà vua hoặc chính quyền về các việc hệ trọng của đất nước.

Ví dụ sử dụng

Danh từ:
- Theo lệ làng, mọi việc lớn đều phải thông qua ý kiến của các bô lão. (Theo lệ làng, mọi việc lớn đều phải thông qua ý kiến của các bô lão.)
- Hội nghị Diên Hồng năm 1284 là cuộc họp của các bô lão trong cả nước để bàn kế chống giặc Nguyên. (Hội nghị Diên Hồng năm 1284 là cuộc họp của các bô lão trong cả nước để bàn kế chống giặc Nguyên.)
- Các bô lão trong làng thường là những người am hiểu phong tục, tập quán nhất. (Các bô lão trong làng thường là những người am hiểu phong tục, tập quán nhất.)

Các cách sử dụng nâng cao

"Tầng lớp bô lão": cụm từ dùng để chỉ chung nhóm người già có uy tín trong xã hội truyền thống.
- Tầng lớp bô lão đóng vai trò quan trọng trong việc giữ gìn thuần phong mỹ tục. (Tầng lớp bô lão đóng vai trò quan trọng trong việc giữ gìn thuần phong mỹ tục.)
"Hội đồng bô lão": một nhóm chính thức gồm các cụ cao niên có trách nhiệm cố vấn hoặc giải quyết các vấn đề của cộng đồng.
- Mọi tranh chấp đất đai thường được đưa ra trước hội đồng bô lão phân xử. (Mọi tranh chấp đất đai thường được đưa ra trước hội đồng bô lão phân xử.)

Biến thể và từ gần giống

Lão làng (danh từ): người già có nhiều kinh nghiệm, từng trải trong một lĩnh vực nào đó (không nhất thiết phải là nam giới hoặc có vai vế trong làng xã).
- Ông ấy là một tay chơi cờ lão làng. (Ông ấy là một tay chơi cờ lão làng.)
Kỳ lão (danh từ): từ cổ, đồng nghĩa với "bô lão", chỉ người già có đức độ, tiếng tăm.
Bậc cao niên (danh từ): cách nói trang trọng, chỉ chung những người cao tuổi.

Từ đồng nghĩa

Trưởng lão: người đứng đầu, có tuổi tác và đức độ (thường dùng trong phạm vi tôn giáo hoặc dòng họ).
Lão thành: người già dày dạn kinh nghiệm, từng trải (nhấn mạnh vào kinh nghiệm hơn là địa vị xã hội).

Từ trái nghĩa

Thành ngữ, tục ngữ liên quan

"Kính lão đắc thọ": Kính trọng người già thì sẽ được sống lâu (thể hiện đạo lý tôn trọng bậc cao niên, trong đó có các bô lão).
"Lão lai tài tận": Tuổi già tài cạn (đôi khi dùng để nói về sự suy giảm sức khỏe, trí tuệ khi về già, nhưng không ám chỉ các bô lão một cách thiếu tôn trọng).